وارد كرد به قلعهء الموت نزد سلطان اسماعيليه . مدتى خواجه نزد سلطان اسماعيليه بود و كتبى تصنيف كرد از جمله تحرير مجسطى بود و چون ايلخان كه مشهور است به « هلاكو خان » به قلاع اسماعيليه رسيد براى فتح كردن آن‌جا ، محقّق پسر علاء الدين پادشاه اسماعيليه را امر فرمود كه پنهانا [ پنهانى ] به خدمت هلاكو رسد . هلاكو چون فهميد كه پسر سلطان به اجازهء خواجه و مشورت او آمده خيلى از خواجه خوشش آمد و چون فتح كرد قلعه را ، خواجه را نهايت اكرام نمود و كليهء امور را به كف كفايت او نهاد خواجه او را ترغيب كرد به تسخير عراق عرب . پس هلاكو خان عزم بغداد نمود و مستأصل كرد خليفهء عباسى را « 1 » . تا اين مقدار كه نقل شد از كلام قطب الدين اشكورى صاحب محبوب القلوب بود و اين بقيه از مجالس المؤمنين است ، فرموده : هلاكو خان بن تولى خان بن چنگيز خان در ربيع الاول سنهء ( 651 ) احدى و خمسين و ستمائه به حكم برادرش منكوقاآن متوجه ضبط ايران شد ، در سنهء ثلاث و خمسين در « كان كل » سمرقند نزول نمود و در شوال آن سال از جيحون بگذشت و بنابر ارادهء ربّ قدير و حسن تدبير نحرير عديم النظير خواجه نصير الدين محمد طوسى - طيب اللّه رمسه - بنابر اضطرار در قلعهء ميمون دز از قلاع ملاحده به سر مىبرد و او را در مبادى توجه هلاكو خان ، به رسم رسالت نزد خان فرستاده بودند تسخير قلاع ملاحده ميسّر گشته ملاحده به قتل رسيدند و در سلخ شوال اربع و خمسين و ستمائه ، خورشاه پادشاه ملاحده را به چنگ آورده طايفهء خنديه را برانداخت . اتفاقا لفظ « خند » موافق تاريخ است و در اثناى اين نهضت تقرب حضرت خواجه به جايى رسيد كه در حرم محترم ايلخان محرم گرديد و بيگم را در تكليف اسلام ايلخان متفق ساخته ، ايلخان و بيگم را پنهان از اعيان لشكر به شرف اسلام فايز گرداند . چنان كه مشهور است ايشان را ختنه ساخت و آن‌كه بعضى از قاصران استبعاد اسلام او مىكنند از قبيل سخايف اوهام است . و ليس هذا أول قارورة كسرت فى الإسلام ؛ چه بعضى از قدماى آن خانواده به شرف اسلام فايز شده‌اند . چنان كه صاحب حبيب السير ، به آن تصريح نموده و گفته كه ، « مغول » نام اول پادشاهى است

--> ( 1 ) . محبوب القلوب و خاتمهء مستدرك ، ج 2 ، ص 423 - 425